Turkiye Buyuk Millet Meclisi


TBMM Başkanı Köksal Toptan'ın Türk Kadınına Seçme ve Seçilme Hakkının Verilişinin 73. Yıldönümü Nedeniyle
TBMM'de Düzenlenen Toplantıda Yaptıkları Konuşma

(05 Aralık 2007)

Sayın Bakan,
Saygıdeğer Milletvekilleri,
Değerli Misafirler,

Türk kadınına seçme ve seçilme hakkı tanınmasının
73. Yıldönümü nedeniyle düzenlenen bu törende, hayatımıza anlam katan sevgi ve şefkat sembolü kadınlarımızı Meclis'te ağırlamaktan büyük bir memnuniyet duyuyorum.

Hepinizi saygı ve sevgiyle selamlıyorum.

Dünya siyasi tarihine baktığımızda, kadınların seçme ve seçilme hakkına kavuşmasının zorlu bir sürecin sonunda gerçekleştiğini görüyoruz.

Kadınlara 1893 tarihinde seçme hakkını ilk kez veren ülke
Yeni Zelanda olmuştur. Ancak bu ülkede kadınlara seçilme hakkının verilmesi 1919 yılını bulmuştur.

Kadınlara, hem seçme hem de seçilme hakkını birlikte tanıyan ilk ülke ise, 1906 yılında Finlandiya olmuştur.

Kadın Milletvekillerinin sayısı, ülkelerin gelişmişlik düzeyi ile doğru orantılı olarak zaman içerisinde artış göstermiştir.

Dünya parlamentolarındaki kadın milletvekillerinin oranı 1945'te yüzde 3 iken, 2004'te bu oran yüzde 13 düzeylerine yükselmiştir. Ulusal parlamentosunda en fazla kadın milletvekiline sahip ülke, yarıya yakın oranla İsveç olmuştur.

Bu tarihi olayların gösterdiği açık gerçek, birçok ülkenin kadınlara seçme seçilme haklarını verirken aşamalı bir yol izledikleridir.

Saygıdeğer Konuklar,

Ülkemizde ilk kez Gazi Mustafa Kemal Atatürk tarafından 1930 yılında kadınların belediye seçimlerine katılmaları sağlanmıştır.

Böylece Kurtuluş Savaşı yıllarında, destansı kahramanlıklar gösteren kadınlarımız, Cumhuriyetimizin kuruluşuyla birlikte, toplumsal hayata etkin bir şekilde katılmaya başladı.

Ülkemizin bağımsızlık ve özgürlük mücadelesinde hayati bir misyon üstlenen kadınlarımız, 1933 yılında ise köy muhtar ve heyeti seçimlerine girme hakkı kazandılar.

Ancak, kadınlarımız gerçek anlamda seçme ve seçilme haklarına 5 Aralık 1934 yılında anayasada yapılan değişiklikle kavuştular.

Türkiye, 1934 yılında yaptığı yasal düzenlemeyle birçok Avrupa ülkesinden çok daha önce kadınlara siyasi hakları veren ülke oldu.


Savaş yıllarının hemen ardından gerçekleştirilen bu değişim sonucu, yapılan ilk seçimlerde 18 kadın milletvekili seçildi. Böylece, Cumhuriyetin ilk kadın milletvekillerinin Meclis'teki temsil oranı yüzde 4.6 oldu.

Bu durum Büyük Önder Mustafa Kemal Atatürk başta
olmak üzere, cumhuriyetimizin kurucu kadrosunun kadın haklarına verdikleri önemi ortaya koymaktadır.

Değerli Konuklar,

İçinde bulunduğumuz 23. Dönemde ise Meclis'e 50 kadın milletvekilimiz girdi ve temsil oranları yüzde 9 oldu.

23. Dönem Parlamentosu'nu ben çok şanslı görüyorum. Çünkü kadın temsil oranı Cumhuriyet tarihinde en yüksek seviyeye çıktı.

Öte yandan TBMM Başkanlık Divanında 5 kadın arkadaşımız görev yapmaktadır. Bunlardan ikisi Başkan Vekilliği görevini üstlenmiş durumda ve bu zor görevi de şu ana kadar mükemmel bir şekilde yürütmektedirler.

Son yıllarda, kadınların siyasete katılımında bir artış
gözlense de bunu yeterli görmüyoruz. Nüfusumuzun yarısına yakınını oluşturan kadınlarımızı, artık siyasette daha çok görmek istiyoruz.

Ülkemizin geleceği için büyük önem taşıyan Avrupa Birliği sürecinde kadınlarımızın aktif olarak yer alması, Cumhuriyetimizin 100. Yıl vizyonuna güç katacaktır.

Biz kadınlarımıza güveniyoruz. Onlar da bize güvensinler. Büyük Önder Atatürk'ün "En büyük eserim" dediği Yüce Meclis, onların her zaman yanındadır.

Geçen dönemde, özellikle benim başkanlığını yürüttüğüm Adalet Komisyonu çalışmalarında kadın derneklerinin pek çok katkısını gördük.

Bu dernekler yasa yapımında bize her aşamada yol gösterici ve öğretici yardımlarda bulundular. Şu anda uygulamada onların katkısı ile gerçekleşen maddelerde hiçbir sorunla karşılaşılmamaktadır.

Burada yeri gelmişken bir çalışmamızdan söz etmek istiyorum. 19 Kasım Pazartesi günü TBMM çatısı altında sivil toplum örgütlerimizi bir araya getirdik. Çok sayıda toplum örgütlerimizin görüşlerini dinledik. Onların yasama sürecine nasıl katkı yapacağını konuştuk.

Şimdi onların görüşleri ve önerileri ışığında sistem arayışı için çalışıyoruz. Meclisimizde bulunan ihtisas komisyonlarının başkanları ile bir araya geldik. Sivil toplum kuruluşlarının yasamaya katkısını kurumsallaştırmak için İç Tüzüğü değiştireceğiz. Ne gerekiyorsa yapacağız.

Meclisimizi tam anlamıyla sivil toplumla kaynaştıracağız. Yüce Meclisimizin yasa yapma yetkisini STK'larla paylaşıyoruz. Böylece kendimizi bir anlamda denetime de açıyoruz.

Tüm kadın kuruluşlarımızdan da katkı beklediğimizi bir kez daha ifade etmek istiyorum.

Saygıdeğer Hanımefendiler,

Kadın haklarıyla ilgili uluslararası normlara uygun çalışmalar yapan Türkiye Büyük Millet Meclisi, "Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Sözleşmesi"ne 1986 yılında taraf olmuştur.

Günümüzde 175 ülkenin kabul ettiği temel insan hakları belgesi olan bu sözleşme, dünyada kadınlar için bir "haklar bildirgesi" devletler için ise bir "yükümlülükler manzumesi"dir.

Türkiye, kısa adı CEDAW olan bu sözleşmenin daha etkili şekilde uygulanabilmesi için Birleşmiş Milletlerce hazırlanan "İhtiyari Protokolü" ise 2002 yılında imzalamıştır.

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin, kadın hakları konusunda bundan sonra da Cumhuriyeti kuran iradeden aldığı öncü rolü sürdüreceğini bilmenizi isterim.


Saygıdeğer Katılımcılar,

Siyasetteki olumsuz tabloya rağmen kadınlarımızın ekonomiden eğitime, sağlıktan sanata kadar bir çok alanda önemli başarılar kazandığını memnuniyetle görüyoruz.

Yapılan araştırmalar, Türkiye'de bazı meslek gruplarında kadınların temsil oranlarının, Avrupa ülkelerine göre daha yüksek olduğunu gösteriyor.

Ancak buna rağmen Türkiye'de genel olarak kadın istihdamı, arzu edilen düzeyde değildir.

Meclis Başkanı olarak siyaset başta olmak üzere hayatın tüm alanlarına daha çok kadın elinin değmesi gerektiğine inanıyorum. Kadınlarımızın yer aldığı her alana nezaket ve zerafet kattıklarını hep beraber görüyoruz.

Sözlerimi kadınların; başta şiddet, ayrımcılık, fırsat eşitsizliği gibi en önemli sorunlarının tamamıyla çözüldüğü bir ülkede yaşama dileğiyle tamamlamak istiyorum.

Bu duygu ve düşüncelerle sizlerle bir arada olmaktan duyduğum memnuniyeti bir kez daha ifade ediyor, bu programın düzenlenmesinde emeği geçen herkese teşekkür ediyorum.

Hepinize en içten sevgi ve saygılarımı sunuyorum.

Sosyal Medya

Kurumsal Facebook Adresi Kurumsal Twitter Adresi RSS Aboneliği Gunluk Haber Aboneliği Genel Kurul Facebook Adresi Genel Kurul Twitter Adresi Web Yoneticisine Mesaj
Sosyal Ağlarda TBMM

Arama

TBMM'yi Ziyaret

TBMM Gezi ve Rehberlik

Rehber Eşliğinde Gezi

Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin tanıtımı kapsamında ziyaretçilerin rehber eşliğinde gezdirilmesi, TBMM rehberlik online kayıt sistemine başvurunun ardından, Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Başkanlığı tarafından hazırlanan bir program dahilinde gerçekleştirilmektedir.

Detaylı Bilgi İçin

 

 

 

 

 

 

E-devlet Üzerinden Randevu

E-devlet Linki

Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni ziyaret etmek için e-Devlet üzerinden randevu talebinde bulunabilirsiniz.

e-Devlet Linki

Halk Günü

Halk Günü

Milli İradenin kalbinin attığı yer olan Türkiye Büyük Millet Meclisi tüm vatandaşlarımızın ziyaretine açılmıştır. Her ayın ilk Cumartesi günü 11.00 - 15.00 saatleri arasında önceden herhangi bir randevu almaksızın saat başı gerçekleştirilen gezi programlarına katılabilmek için TBMM Dikmen Kapısına gelmeniz yeterli olacaktır.

Detaylı Bilgi İçin

 

 

Kurtuluş Savaşı Müzesi

Kurtuluş Savaşı Müzes

'Birinci Millî Mimarlık Dönemi Üslubu'nun Ankara'daki ilk örneklerinden olan I.TBMM Binası, 1920-1924 yılları arasında Kurucu Meclis olarak da görev yapan Gazi Meclis tarafından kullanılmıştır. Halen TBMM Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Başkanlığı uhdesinde Kurtuluş Savaşı Müzesi (I.TBMM Binası) olarak hizmet vermektedir.

Sanal Tur

Türkiye Büyük Millet Meclisi Sanal Tur

Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni aşağıdaki bağlantıyı kullanarak sanal olarak gezebilirsiniz.

TBMM Sanal Tur Gezisi

Engelsiz Meclis

İşitme Engelliler

Rehber Eşliğinde Gezi

Yasama ve Denetim Hizmetlerine İlişkin Tanıtım Videolarına aşağıdaki linkten erişebilirsiniz.

Youtube Erişim Linki