| Komisyonunun içinde iki yıl görev yaptım. İki yıl boyunca bazen haftada üç gün, dört gün olmak üzere çok uzun toplantılar yaptık ve konuşulması gereken ne varsa aşağı yukarı, bunların hepsini konuştuk ama maalesef, AKP, o günkü noktadan bile fersah fersah gerilerde bugün.
Anayasalar niçin yapılır? Anayasalar keyif olsun diye yapılmaz. Özellikle demokratik ülkelerde anayasalar bir toplumun sorunlarını çözmek için, ihtiyaçlarını karşılamak için; özellikle, çatışmalı süreçlerde bulunan toplumlardaki gerilimleri azaltmak için, problemlerini çözmek için yapılır. Şimdi, Allah'ınızı severseniz, bu Anayasa'nın 18 maddesi Türkiye'nin hangi sorununu çözecek? Kürt sorununu çözecek mi? Laik-dindar gerilimini çözecek mi? Adaleti rayına oturtacak mı? Yargı bir şekle girecek mi? Ekonomiye hangi faydaları getirecek? Yerel yönetimlerle ilgili ne söylüyor? Bu soruları artırabiliriz. Hangi soruna, hangi ihtiyaca binaen bu Anayasa değişikliği yapılıyor ve bu 18 madde oylandığı vakit Türkiye'nin hangi kronik sorunu çözülebilecek? Bunun cevabı yok. Bu, şahsa ısmarlama, ihtiyaca binaen bütün yetkileri bir yerde toplayan, ne olduğu belli olmayan ve dünyada da örneği bulunmayan bir düzenleme. Bakın, 2010 senesinde de "Ölüleri mezardan çıkarıp getirin, oylayın." dediğiniz Anayasa döndü dolaştı, üç yıl sonra, dört yıl sonra feryat figan başımıza bela oldu. Bu da çok kısa bir müddet sonra tekrar feryat figan değiştirilecek bir düzenleme. Değerli arkadaşlar, bu Anayasa'da ilk 4 madde aynen kalıyor; 42'nci madde kalıyor, 66'ncı madde kalıyor yani vatandaşlık tanımından tutun, ana dille eğitimi düzenleyen maddelere kadar geçen Anayasa Uzlaşma Komisyonunda aylarca tartıştığımız ve bugünden çok daha ileri bir noktaya geldiğimiz hiçbir problemi çözmüyor. Bu Komisyonun içinde bulunan arkadaşlar var, o dönemin Sayın Meclis Başkanı var ve bu iki yıllık bütün Uzlaşma Komisyonunun 10 bin sayfanın üzerinde tutanakları var. Bunlara bakıldığı vakit, bu söylediklerimin ne anlama geldiği çok daha açık ve seçik bir şekilde anlaşılacak. Değerli arkadaşlar, tabii, bu dönemde o kadar şanssız şeyler oldu ki, Sayın Bekir Bozdağ -Hükûmetin yıllardır üyesi bir arkadaşımız- bu değişiklikleri savunurken dedi ki: "Atatürk'ün, İnönü'nün yaptıklarını yapıyoruz. Onlar da hem partiliydiler hem milletvekiliydiler hem de partilerinin genel başkanlarıydılar. Ne oldu; Atatürk'ün, İnönü'nün tarafsızlığına halel mi geldi?" Değerli arkadaşlar, Allah'ınızı severseniz, hangi felsefeden bakarsanız bakın; İslami yönden bakın, sosyalizmden bakın, liberal demokrasiden bakın, bugün bu savunmanın elle tutulur bir yanı var mı bugünün şartlarında? Maalesef, yüz yıllık İslami fikriyatın ve kırk yıllık mücadeleden gelen arkadaşlarımızın vardıkları nokta bu. Ha, bir de istiklal mahkemelerini kurun -zaten bugünkü mahkemeler de aşağı yukarı ona benzer bir noktada- eksik kalmaz. Yoksa milletvekili sayısı 600 olmuş, 800 olmuş; seçilme yaşı 18 olmuş, isterseniz 12'ye de insin, 80'e de çıksın, bir şey değişmeyecek. Hepinize saygılar sunuyorum. (HDP sıralarından alkışlar) BAŞKAN - Teşekkür ederim Sayın Tan. Önergeyi oylarınıza sunuyorum: Kabul edenler... Kabul etmeyenler... Önerge kabul edilmemiştir. Sayın milletvekilleri, şimdi teklifin 3'üncü maddesinin gizli oylamasına başlıyoruz. Oylamaya başlamadan önce, gizli oylamanın ne şekilde yapılacağını arz ediyorum: Komisyon ve Hükûmet sıralarında yer alan kâtip üyelerden Komisyon sırasındaki kâtip üyeler, Adana'dan başlayarak Denizli'ye kadar -Denizli dâhil- ve Diyarbakır'dan başlayarak İstanbul'a kadar -İstanbul dâhil- Hükûmet sırasındaki kâtip üyeler ise İzmir'den başlayarak Mardin'e kadar -Mardin dâhil- ve Mersin'den başlayarak Zonguldak'a kadar -Zonguldak dâhil- adı okunan milletvekilini ad defterinde işaretleyerek kendisine biri beyaz, biri yeşil, biri de kırmızı olmak üzere üç yuvarlak pul ile bu oylamaya özel mühürlü zarf verecektir. Milletvekilleri, Başkanlık kürsüsünün sağında ve solunda yer alan kabinlerden başka yerde oylarını kullanamayacaklardır. Vekâleten oy kullanacak bakanlar da yerine oy kullanacakları bakanın ilinin bulunduğu bölümde oylarını kullanacaklardır. Bildiğiniz üzere, bu pullardan beyaz olanı kabul, kırmızı olanı ret, yeşil olanı ise çekimser oyu ifade etmektedir. Oyunu kullanacak sayın üye, adını ad defterine işaretlettikten ve kâtip üyeden üç yuvarlak pul ile oylamaya özel bastırılan mühürlü zarfı aldıktan sonra, kapalı oy verme yerine girecek, oy olarak kullanacağı pulu burada zarfın içerisine koyacak ve diğer iki pulu ise ıskarta kutusuna atacaktır. Bilahare, oy verme yerinden çıkacak olan üye, oy pulunun bulunduğu zarfı Başkanlık Divanı kürsüsünün önüne konulan oy kutusuna atacaktır. Oylamada adı okunmayan milletvekiline pul ve zarf verilmeyecektir. Sayın milletvekilleri, Anayasa değişikliğinin ikinci tur oylamalarında gönderilen özel vekâletnameler uyarınca bu maddede Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek adına vekâleten Başbakan Yardımcısı Nurettin Canikli, Başbakan Yardımcısı Yıldırım Tuğrul Türkeş adına vekâleten Enerji ve Tabiî Kaynaklar Bakanı Berat Albayrak, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu adına vekâleten Gençlik ve Spor Bakanı Akif Çağatay Kılıç oy kullanacaklardır. Sayın milletvekilleri, şimdi gizli oylamaya Adana ilinden başlıyoruz. (Oyların toplanmasına başlandı) |
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin tanıtımı kapsamında ziyaretçilerin rehber eşliğinde gezdirilmesi, TBMM rehberlik online kayıt sistemine başvurunun ardından, Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Başkanlığı tarafından hazırlanan bir program dahilinde gerçekleştirilmektedir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni ziyaret etmek için e-Devlet üzerinden randevu talebinde bulunabilirsiniz.
Milli İradenin kalbinin attığı yer olan Türkiye Büyük Millet Meclisi tüm vatandaşlarımızın ziyaretine açılmıştır. Her ayın ilk Cumartesi günü 11.00 - 15.00 saatleri arasında önceden herhangi bir randevu almaksızın saat başı gerçekleştirilen gezi programlarına katılabilmek için TBMM Dikmen Kapısına gelmeniz yeterli olacaktır.
'Birinci Millî Mimarlık Dönemi Üslubu'nun Ankara'daki ilk örneklerinden olan I.TBMM Binası, 1920-1924 yılları arasında Kurucu Meclis olarak da görev yapan Gazi Meclis tarafından kullanılmıştır. Halen TBMM Basın, Yayın ve Halkla İlişkiler Başkanlığı uhdesinde Kurtuluş Savaşı Müzesi (I.TBMM Binası) olarak hizmet vermektedir.
Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni aşağıdaki bağlantıyı kullanarak sanal olarak gezebilirsiniz.

Yasama ve Denetim Hizmetlerine İlişkin Tanıtım Videolarına aşağıdaki linkten erişebilirsiniz.
